Thực hiện Nghị quyết số 51/NQ-CP ngày 18/3/2025 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Kết luận số 91-KL/TW ngày 12/8/2024 của Bộ Chính trị tiếp tục triển khai Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013; căn cứ khoản 2 Điều 85 Luật Giáo dục năm 2019, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 123/2025/QH15 và Điều 26 Luật Giáo dục nghề nghiệp số 124/2025/QH15, Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng dự thảo Nghị định quy định về chính sách trợ cấp và chính sách nội trú đối với người học trong cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Dự thảo Nghị định quy định về đối tượng, điều kiện hưởng, mức hưởng, nguyên tắc thực hiện, hồ sơ, trình tự, thủ tục, phương thức chi trả, nguồn kinh phí và trách nhiệm tổ chức thực hiện của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.
Quy định cụ thể đối tượng được hưởng trợ cấp, chính sách nội trú và các trường hợp loại trừ
Theo Dự thảo Nghị định, đối tượng được hưởng chính sách trợ cấp gồm người học theo hình thức chính quy tại các cơ sở giáo dục đại học (sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh) và học sinh, sinh viên theo học chương trình giáo dục trung học nghề, trung cấp, cao đẳng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp thuộc hệ thống giáo dục quốc dân.
Người học được hưởng chính sách khi thuộc một trong các nhóm: người dân tộc thiểu số có nơi thường trú tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo; thuộc hộ nghèo hoặc hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều của Chính phủ; mồ côi cả cha và mẹ, không có người nuôi dưỡng hoặc không nơi nương tựa theo quy định của pháp luật; hoặc là người khuyết tật theo quy định của pháp luật về người khuyết tật.
Bên cạnh đó, đối tượng được hưởng chính sách nội trú là học sinh, sinh viên đang theo học chương trình giáo dục trung học nghề, trung cấp và cao đẳng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, nếu thuộc một trong các nhóm sau: người dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc là người khuyết tật; người dân tộc Kinh là người khuyết tật và có nơi thường trú tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo; hoặc người dân tộc Kinh thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo và có nơi thường trú tại các địa bàn nêu trên.
Ngoài các nhóm đối tượng được thụ hưởng, Dự thảo Nghị định cũng quy định không áp dụng chính sách đối với một số trường hợp, gồm: người học thuộc diện cử tuyển, đào tạo theo địa chỉ, đào tạo theo đặt hàng hoặc các chương trình đã được ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ chi phí học tập, sinh hoạt theo chính sách riêng; người học đại học văn bằng thứ hai; sinh viên sư phạm đã được hưởng chính sách hỗ trợ học phí và chi phí sinh hoạt theo quy định; người học các chương trình đào tạo từ xa, vừa làm vừa học hoặc chương trình không tổ chức học tập trung thường xuyên tại cơ sở giáo dục; người học tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học thuộc lực lượng vũ trang nhân dân (trừ hệ dân sự chính quy); và học viên cao học, nghiên cứu sinh đang làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên hoặc đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc tại thời điểm xét hưởng chính sách.
Người học thuộc diện chính sách có thể được hưởng trợ cấp đến 100% mức lương cơ sở
Về chính sách trợ cấp, người học thuộc diện thụ hưởng sẽ được nhận trợ cấp hằng tháng trong suốt thời gian học tập tại cơ sở giáo dục đại học hoặc cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tính từ thời điểm đủ điều kiện hưởng đến khi hoàn thành chương trình đào tạo, nhưng không vượt quá thời gian đào tạo chuẩn. Chính sách trợ cấp được thực hiện trong 12 tháng mỗi năm học.
Theo Dự thảo, người học thuộc một trong các nhóm đối tượng quy định được hưởng mức trợ cấp bằng 80% mức lương cơ sở. Trường hợp đồng thời thuộc từ hai nhóm đối tượng trở lên sẽ được hưởng 100% mức lương cơ sở.
Đối với chính sách nội trú, người học được hưởng học bổng chính sách theo ba mức: 100% mức lương cơ sở đối với người dân tộc thiểu số thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo hoặc là người khuyết tật; 80% mức lương cơ sở đối với người dân tộc Kinh là người khuyết tật, có nơi thường trú tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo; và 60% mức lương cơ sở đối với người dân tộc Kinh thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo có nơi thường trú tại các địa bàn này.
Ngoài học bổng chính sách, người học còn được hỗ trợ mua đồ dùng cá nhân một lần cho toàn khóa học bằng 60% mức lương cơ sở/người/khóa học; hỗ trợ trong dịp Tết Nguyên đán bằng 10% mức lương cơ sở/người/lần đối với người học ở lại trường trong dịp Tết; đồng thời được hỗ trợ chi phí đi lại từ nơi học về gia đình và ngược lại, với mức 20% mức lương cơ sở/người/năm đối với người có nơi thường trú tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn (thôn đặc biệt khó khăn, xã khu vực III) và 15% mức lương cơ sở/người/năm đối với các đối tượng còn lại.
Bên cạnh các chính sách hỗ trợ, dự thảo cũng quy định nguyên tắc hưởng nhằm tránh chồng chéo chính sách. Theo đó, người học chỉ được hưởng một mức trợ cấp tương ứng với nhóm đối tượng thuộc diện thụ hưởng. Trường hợp đồng thời học nhiều ngành, nhiều chương trình đào tạo hoặc tại nhiều cơ sở giáo dục thì chỉ được hưởng chính sách đối với một ngành, một chương trình đào tạo tại một cơ sở giáo dục. Người đã được hưởng chính sách cho một chương trình đào tạo sẽ không tiếp tục được hưởng chính sách có cùng nội dung đối với chương trình đào tạo khác cùng trình độ.
Đồng thời, nếu người học thuộc diện được hưởng nhiều chính sách của Nhà nước có cùng mục tiêu, cùng nội dung hỗ trợ và trong cùng thời gian thì chỉ được hưởng một chính sách có mức hỗ trợ cao nhất, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Về kinh phí thực hiện, Dự thảo Nghị định quy định nguồn kinh phí để triển khai các chính sách được bảo đảm từ ngân sách nhà nước theo phân cấp ngân sách hiện hành và các nguồn kinh phí hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.
Trong đó, ngân sách trung ương bảo đảm kinh phí thực hiện chính sách đối với người học tại các cơ sở giáo dục thuộc trung ương quản lý, đồng thời hỗ trợ ngân sách địa phương theo cơ chế hỗ trợ thực hiện các chính sách an sinh xã hội trong từng thời kỳ. Đối với ngân sách địa phương, nguồn kinh phí được sử dụng để chi trả chính sách cho người học tại các cơ sở giáo dục thuộc địa phương quản lý và các đối tượng thuộc trách nhiệm chi của địa phương theo quy định về phân cấp ngân sách nhà nước.
Theo Dự thảo, kinh phí thực hiện chính sách sẽ được bố trí trong dự toán ngân sách nhà nước hằng năm theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước.
Xem chi tiết Dự thảo Nghị định: TẠI ĐÂY
