Năm học 2026-2027 là năm học đầu tiên cả nước sử dụng thống nhất bộ sách giáo khoa Kết nối tri thức với cuộc sống. Để chuẩn bị cho việc triển khai, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã xây dựng kế hoạch tập huấn giáo viên trên phạm vi toàn quốc trong dịp hè năm 2026.
Việc tổ chức tập huấn là nhiệm vụ cần thiết nhằm giúp giáo viên nắm bắt nội dung sách giáo khoa, những điểm mới trong chương trình cũng như định hướng tổ chức dạy học phù hợp trước khi bước vào năm học mới.
Tuy nhiên, qua tìm hiểu tại một số cơ sở giáo dục cho thấy đang tồn tại những cách triển khai khác nhau đối với cùng một kế hoạch tập huấn.
Có trường yêu cầu giáo viên chỉ tham gia tập huấn đối với khối lớp hoặc môn học dự kiến được phân công giảng dạy trong năm học tới. Ngược lại, có trường yêu cầu tất cả giáo viên tiểu học tham gia tập huấn đầy đủ nội dung của cả 5 khối lớp.
Tương tự, có đơn vị cho phép giáo viên tham gia tập huấn trực tuyến theo hình thức cá nhân, trong khi một số đơn vị khác lại yêu cầu toàn bộ giáo viên phải tập trung tại trường trong suốt thời gian diễn ra các buổi học trực tuyến.
Sự khác biệt này đặt ra vấn đề về tính thống nhất trong quá trình triển khai các văn bản hướng dẫn.
Giáo viên có thể tham gia theo hình thức tập trung hoặc cá nhân
Theo kế hoạch tập huấn của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, hoạt động tập huấn được tổ chức theo hình thức trực tuyến. Các giảng viên báo cáo từ điểm cầu trung tâm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam và kết nối đến các điểm cầu tại địa phương thông qua phần mềm Zoom.
Đáng chú ý, văn bản quy định rõ việc kết nối tới các điểm cầu “tập trung hoặc cá nhân” đặt tại địa phương.
Có thể hiểu rằng ngoài hình thức tham gia tập trung, giáo viên cũng được phép tham gia theo hình thức cá nhân nếu đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật cần thiết.
Trong bối cảnh ngành giáo dục đang đẩy mạnh chuyển đổi số và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, dạy học và bồi dưỡng chuyên môn, quy định này tạo điều kiện để các đơn vị chủ động lựa chọn hình thức tổ chức phù hợp với điều kiện thực tế.
Tuy nhiên, do cách hiểu và vận dụng khác nhau nên hiện nay vẫn tồn tại tình trạng có nơi cho phép giáo viên điểm cầu cá nhân, có nơi lại yêu cầu tập trung hoàn toàn tại trường.
Tập huấn theo dự kiến phân công chuyên môn là định hướng phù hợp
Một nội dung khác nhận được sự quan tâm của giáo viên là đối tượng tham gia tập huấn.
Trong văn bản triển khai của Sở Giáo dục và Đào tạo, hiệu trưởng các trường được yêu cầu xây dựng kế hoạch, phân công cán bộ quản lý, giáo viên tham gia tập huấn các môn học, hoạt động giáo dục theo thời gian quy định của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.
Đồng thời, các đơn vị cần dự kiến bố trí giáo viên dạy học các môn học, khối lớp trong năm học 2026-2027 để tham gia tập huấn, bồi dưỡng theo quy định.
Quy định này cho thấy việc tập huấn được định hướng gắn với nhiệm vụ chuyên môn dự kiến của giáo viên trong năm học mới.
Thực tế, nội dung sách giáo khoa của mỗi khối lớp có những đặc điểm riêng về mục tiêu, yêu cầu cần đạt, cấu trúc bài học và phương pháp tổ chức hoạt động học tập.
Vì vậy, giáo viên được dự kiến giảng dạy khối lớp nào cần được ưu tiên nghiên cứu sâu và tập huấn kỹ đối với khối lớp đó nhằm đáp ứng yêu cầu triển khai chương trình ngay từ đầu năm học.
Trong khi đó, tại một số đơn vị, giáo viên được yêu cầu tham gia tập huấn đầy đủ cả 5 khối lớp ở cấp tiểu học. Điều này khiến khối lượng tập huấn tăng lên đáng kể.
Đặt trong bối cảnh văn bản đã nêu định hướng dự kiến phân công giáo viên để tham gia tập huấn, việc yêu cầu giáo viên học toàn bộ các khối lớp là vấn đề cần tiếp tục được làm rõ nhằm bảo đảm sự thống nhất trong thực hiện.
Chất lượng tập huấn được đánh giá bằng kết quả tiếp thu
Theo kế hoạch của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, sau khi hoàn thành nội dung tập huấn, giáo viên sẽ thực hiện bài kiểm tra hoặc đánh giá trực tuyến trên hệ thống.
Mỗi tên sách đều có hệ thống câu hỏi trắc nghiệm nhằm đánh giá mức độ tiếp thu nội dung của người học.
Điều này cho thấy mục tiêu cuối cùng của hoạt động tập huấn là giúp giáo viên nắm vững nội dung sách giáo khoa và vận dụng hiệu quả vào thực tiễn giảng dạy.
Do đó, bên cạnh việc bảo đảm tỷ lệ tham gia tập huấn, các đơn vị cũng cần quan tâm đến chất lượng tiếp thu, khả năng nghiên cứu tài liệu và kết quả đánh giá của giáo viên sau tập huấn.
Đây mới là yếu tố phản ánh trực tiếp hiệu quả của công tác bồi dưỡng chuyên môn.
Việc tập huấn sách giáo khoa trước năm học mới là nhiệm vụ chuyên môn quan trọng và cần thiết. Giáo viên tham gia tập huấn là yêu cầu nhằm bảo đảm việc triển khai chương trình, sách giáo khoa đạt chất lượng.
Tuy nhiên, từ thực tế triển khai hiện nay có thể thấy vẫn còn những cách hiểu và cách thực hiện khác nhau giữa các đơn vị về hình thức tham gia tập huấn cũng như phạm vi nội dung mà giáo viên cần được bồi dưỡng.
Trước cách hiểu còn có sự khác nhau, cơ quan quản lý giáo dục nên ban hành hướng dẫn cụ thể hơn về đối tượng tham gia, phạm vi tập huấn và hình thức tổ chức nhằm bảo đảm sự thống nhất trong triển khai. Điều này sẽ bảo đảm mục tiêu nâng cao năng lực chuyên môn cho giáo viên, sử dụng hiệu quả thời gian, kinh phí và nguồn lực của ngành giáo dục trong quá trình chuẩn bị cho năm học 2026-2027.
(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.
