Chiều ngày 12/6, Trường Đại học Điện lực phối hợp với Học viện Cảnh sát nhân dân tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “Khoa học dữ liệu và một số vấn đề an ninh thông tin trong giai đoạn mới – Data Science and Emerging Information Security Challenges in the New Era”.
Hội thảo là diễn đàn học thuật nhằm trao đổi các xu hướng mới trong lĩnh vực khoa học dữ liệu gắn với yêu cầu bảo đảm an ninh thông tin trong bối cảnh chuyển đổi số sâu rộng.
Đồng chủ trì hội thảo có Nhà giáo ưu tú, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Đình Ngọ - Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Điện lực và Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Sáu - Phó Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân.
Hội thảo có sự tham dự của: Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tống Văn Khuông - Phó Giám đốc Học viện Chính trị Công an nhân dân; Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Văn Căn - Phó Giám đốc Học viện Kỹ thuật và Công nghệ an ninh; Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lương Thế Dũng - Phó Giám đốc Học viện Kỹ thuật Mật mã, cùng gần 200 đại biểu là lãnh đạo các cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu, chuyên gia, nhà khoa học, cán bộ, giảng viên, học viên và sinh viên đến từ các đơn vị.
Xu hướng khoa học dữ liệu gắn với bài toán an ninh thông tin trong kỷ nguyên số
Phát biểu khai mạc hội thảo, Nhà giáo ưu tú, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Đình Ngọ - Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Điện lực khẳng định, khoa học dữ liệu không chỉ làm thay đổi phương thức quản lý, sản xuất, kinh doanh mà còn tác động sâu sắc đến mọi mặt của đời sống xã hội, mở ra cơ hội mới cho phát triển kinh tế, xã hội của đất nước trong giai đoạn mới. Việc nghiên cứu, đầu tư phát triển khoa học dữ liệu, nguồn lực dữ liệu quốc gia đang là yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững đất nước.
Hơn nữa, các vấn đề về an ninh, an toàn dữ liệu, bảo mật thông tin cho tổ chức và cá nhân, các vấn đề trong phòng, chống lộ lọt thông tin, phòng chống tội phạm công nghệ cao, bảo vệ hạ tầng số cũng đặt ra những yêu cầu hết sức quan trọng và cấp thiết.
“Hội thảo được tổ chức nhằm tạo diễn đàn để các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, giảng viên, học viên, sinh viên cùng trao đổi, chia sẻ kết quả nghiên cứu, kinh nghiệm thực tiễn và đề xuất các giải pháp phù hợp trong lĩnh vực khoa học dữ liệu và an ninh an toàn thông tin trong giai đoạn mới”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Đình Ngọ khẳng định.
Thầy Ngọ ghi nhận và đánh giá cao nỗ lực của các đơn vị trong và ngoài Trường Đại học Điện lực cùng đơn vị đồng tổ chức trong việc chuẩn bị các điều kiện cần thiết, góp phần tổ chức hội thảo trang trọng, thiết thực và hiệu quả.
Phát biểu đề dẫn hội thảo, Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Sáu - Phó Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân bày tỏ mong muốn các kết quả nghiên cứu và trao đổi tại hội thảo sẽ được khai thác làm nguồn tài liệu tham khảo phục vụ cập nhật chương trình đào tạo, xây dựng phòng thí nghiệm, tổ chức hoạt động thực hành, diễn tập nghiên cứu tình huống, đồng thời triển khai trong các nhóm chuyên gia.
Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Sáu nhấn mạnh, đối với Học viện Cảnh sát nhân dân, hội thảo là dịp quan trọng để tiếp tục đổi mới hoạt động nghiên cứu khoa học, nâng cao chất lượng đào tạo, tăng cường năng lực ứng dụng dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trong công tác bảo đảm an ninh, trật tự và phòng, chống tội phạm.
Đối với Trường Đại học Điện lực, hội thảo góp phần mở rộng các hướng nghiên cứu về khoa học dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng và an ninh hệ thống công nghiệp trong các lĩnh vực năng lượng, hạ tầng, dữ liệu và chuyển đổi số.
Đối với các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp tham dự, hội thảo tạo cơ hội trao đổi nhu cầu thực tiễn, tiếp cận các kết quả nghiên cứu mới, tìm kiếm đối tác và thúc đẩy giải quyết các bài toán phức tạp trong chuyển đổi số.
Được biết, hội thảo thu hút hơn 80 công trình khoa học của các nhà khoa học, chuyên gia, cán bộ thực tiễn, giảng viên và học viên đến từ nhiều cơ quan, học viện, trường đại học và tổ chức nghiên cứu. Các công trình được triển khai đa dạng theo nhiều hướng tiếp cận, từ nghiên cứu chính sách, pháp luật, quản trị đến xây dựng mô hình, thuật toán, nền tảng công nghệ và các giải pháp ứng dụng.
Trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu đã tập trung trao đổi, thảo luận các nhóm vấn đề trọng tâm như: quản trị, khai thác và bảo vệ dữ liệu; ứng dụng khoa học dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trong bảo đảm an ninh, trật tự; nhận diện, ứng phó với các nguy cơ an ninh mới từ trí tuệ nhân tạo; bảo vệ hạ tầng thông tin trọng yếu và hệ thống công nghiệp; an ninh đối với các tác tử trí tuệ nhân tạo (AI Agent) và hệ thống RAG tác tử (Agentic RAG); phát triển nguồn nhân lực và đổi mới giáo dục, đào tạo.
Nâng cao năng lực phòng ngừa, bảo đảm an ninh mạng trong thời đại số
Tham luận tại hội thảo, Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Văn Căn - Phó Giám đốc Học viện Kỹ thuật và Công nghệ an ninh đã phân tích những vấn đề đặt ra đối với công tác quản lý nhà nước trong quản trị rủi ro dữ liệu trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia. Đồng thời, chỉ rõ các dạng rủi ro dữ liệu và những thách thức đặt ra trong kiểm soát, ứng phó với các rủi ro này.
Tại hội thảo, Đại tá, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tống Văn Khuông - Phó Giám đốc Học viện Chính trị Công an nhân dân tập trung làm rõ yêu cầu bảo đảm an ninh dữ liệu trong quá trình triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, qua đó góp phần xây dựng hệ thống giáo dục, đào tạo công an nhân dân đáp ứng yêu cầu của kỷ nguyên mới.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tống Văn Khuông, an ninh dữ liệu mang tính sống còn, là một cấu phần quan trọng của an ninh quốc gia. Các hệ thống dữ liệu nghiệp vụ, dữ liệu dân cư và dữ liệu giáo dục, đào tạo trong công an nhân dân vừa là tài sản quốc gia, vừa là mục tiêu tấn công trong môi trường số. Việc thực hiện Nghị quyết 71 không dừng ở đổi mới phương pháp dạy học, mà cần gắn với xây dựng hệ sinh thái giáo dục số an toàn, trong đó khoa học dữ liệu vừa là nội dung đào tạo trọng tâm, vừa là công cụ bảo mật then chốt. Từ góc độ này, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Tống Văn Khuông nhấn mạnh yêu cầu phát triển tư duy “an ninh chủ động”, “tự chủ công nghệ”, đòi hỏi lực lượng công an nhân dân làm chủ các công nghệ khoa học dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và thuật toán bảo mật.
Tại hội thảo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lương Thế Dũng - Phó Giám đốc Học viện Kỹ thuật Mật mã trình bày tổng quan các phương pháp bảo mật thông tin riêng tư dựa trên kỹ thuật mật mã, tập trung vào các nguyên lý, cơ chế và giao thức hiện đại trong bảo vệ dữ liệu cá nhân và thông tin nhạy cảm. Qua đó, khái quát xu hướng phát triển của các giải pháp bảo mật trong môi trường số, đặc biệt trong lưu trữ, chia sẻ và phân tích dữ liệu.
Đáng chú ý, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lương Thế Dũng cảnh báo nguy cơ mất an toàn thông tin có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền riêng tư của tổ chức, cá nhân, đồng thời tác động đến trật tự, an toàn xã hội và chủ quyền không gian mạng quốc gia. Trong bối cảnh chuyển đổi số, bảo mật dữ liệu cá nhân không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn mang tính nền tảng. Khi các hệ thống dữ liệu không được bảo vệ chặt chẽ, nguy cơ bị tấn công mạng gia tăng, kéo theo những hệ lụy khó lường đối với người dân và hệ thống quản trị.
Để giảm thiểu rủi ro, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lương Thế Dũng cho rằng cần kết hợp đồng bộ các giải pháp pháp lý và kỹ thuật. Nhiều quốc gia đã ban hành các khung pháp lý về bảo vệ dữ liệu như FISMA (Mỹ), GDPR (châu Âu), PDPA (Singapore). Còn tại Việt Nam, hệ thống pháp luật từng bước được hoàn thiện với Luật An ninh mạng, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước, Nghị định về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Ngoài ra, các công nghệ khai thác dữ liệu an toàn cũng được phát triển nhằm cho phép sử dụng dữ liệu phục vụ dịch vụ số trong khi vẫn bảo đảm không làm lộ lọt thông tin nhạy cảm.
Cùng chia sẻ tại hội thảo, Thượng tá, Tiến sĩ Phạm Thị Ngân - Phó Trưởng Khoa Khoa Toán - Tin học và Ứng dụng khoa học công nghệ trong phòng, chống tội phạm, Học viện Cảnh sát nhân dân cho biết, tội phạm hiện nay gia tăng cả về số lượng, phạm vi, quy mô và phương thức, đặc biệt trên không gian mạng với xu hướng tinh vi, có tổ chức, xuyên quốc gia.
Theo Tiến sĩ Phạm Thị Ngân, nhiều loại hình như gian lận số, tội phạm mạng, rửa tiền kỹ thuật số, cùng các hình thức tấn công ransomware, phishing, malware, DDoS, đánh cắp dữ liệu cá nhân… đang diễn biến phức tạp, gây thiệt hại lớn về kinh tế và ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội.
Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo và công nghệ tự động hóa đang bị lợi dụng để tạo mã độc biến đổi, triển khai các chiến dịch tấn công có tính cá nhân hóa cao, làm suy giảm hiệu quả của các phương thức phát hiện truyền thống.
Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra là phải đổi mới phương thức giám sát, phân tích, phát hiện theo hướng chủ động, thông minh, dựa trên dữ liệu. Trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phát hiện sớm tấn công mạng được xác định là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng lực phòng ngừa, bảo đảm an ninh mạng trong thời đại số.
Sau khi lắng nghe các tham luận, nhiều nhà khoa học, chuyên gia và đại diện các cơ quan quản lý, cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu đã có những trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, thảo luận về các kết quả nghiên cứu và mô hình ứng dụng dữ liệu trong phòng ngừa rủi ro, phát hiện tấn công mạng và hỗ trợ ra quyết định.
Những tham luận và kết quả nghiên cứu được trình bày tại hội thảo đã góp phần đề xuất các giải pháp khoa học có tính thực tiễn, hướng tới nâng cao năng lực bảo đảm an toàn thông tin, phục vụ hiệu quả quá trình phát triển trong bối cảnh chuyển đổi số.
Xem thêm một số hình ảnh tại hội thảo:
