Từ năm học 2026-2027, học sinh tiểu học công lập trên địa bàn Hà Nội sẽ được hưởng chính sách hỗ trợ tiền ăn bán trú với mức cao hơn trước theo Nghị quyết mới của Hội đồng nhân dân thành phố.
Theo quy định mới, mức hỗ trợ tối đa đối với suất ăn bán trú là 40.000 đồng/suất; trong đó, 6 nhóm học sinh thuộc diện chính sách như học sinh cư trú tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, học sinh thuộc hộ nghèo, cận nghèo, học sinh khuyết tật... được ngân sách hỗ trợ 100% chi phí suất ăn. Đối với học sinh không thuộc các nhóm trên, thành phố nâng mức hỗ trợ từ 20.000 đồng lên 28.000 đồng/suất.
Việc nâng mức hỗ trợ suất ăn bán trú không chỉ góp phần giảm gánh nặng kinh phí cho phụ huynh mà còn được kỳ vọng tạo điều kiện để các trường nâng cao chất lượng bữa ăn, bảo đảm dinh dưỡng.
Xã Minh Châu chủ động giám sát bữa ăn bán trú, dự kiến lắp camera AI tại khu bếp
Theo ông Nguyễn Trọng Hoài Đức, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Minh Châu, giáo viên từ khu vực Ba Vì, Quảng Oai hằng ngày phải đi phà sang xã giảng dạy nên phát sinh chi phí từ khoảng 400.000 đồng đến trên 1 triệu đồng mỗi tháng. Trong khi đó, hơn 250 học sinh trung học phổ thông của xã cũng phải qua phà để học tại địa phương khác.
Trước thực trạng trên, địa phương đã nhiều lần kiến nghị thành phố xem xét có chính sách hỗ trợ đối với học sinh, giáo viên và cán bộ công tác trên địa bàn. Tuy nhiên, do chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chí theo quy định nên các đề xuất chưa thể triển khai.
"Rất may trong đợt này, Hội đồng nhân dân thành phố đã thông qua nghị quyết, đồng thời Sở Giáo dục và Đào tạo đã quan tâm, đưa những yếu tố đặc thù của xã vào quá trình xây dựng chính sách. Trong đó, học sinh tiểu học xã Minh Châu sẽ được hỗ trợ 100% tiền ăn bán trú với mức 40.000 đồng/suất/học sinh. Đây là niềm vui rất lớn đối với học sinh và người dân địa phương khi nhận được sự quan tâm của thành phố", ông Đức chia sẻ.
Theo lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Minh Châu, trên địa bàn hiện có Trường Tiểu học Minh Châu với 434 học sinh trong năm học vừa qua, gần như 100% học sinh ăn bán trú. Vì vậy, việc bảo đảm chất lượng mỗi suất ăn luôn được địa phương xác định là nhiệm vụ quan trọng.
Để kiểm soát chất lượng ngay từ đầu vào, hằng năm xã thành lập hội đồng thẩm định các đơn vị cung cấp thực phẩm, đánh giá năng lực và điều kiện đáp ứng theo quy định trước khi công nhận để nhà trường ký hợp đồng.
"Các nhà trường căn cứ vào danh sách những đơn vị đủ điều kiện do xã công nhận để ký hợp đồng cung cấp suất ăn cho học sinh", ông Đức cho biết.
Bên cạnh việc lựa chọn nhà cung cấp, địa phương cũng đặc biệt chú trọng quy trình tổ chức bữa ăn trong trường học. Theo ông Đức, khu vực bếp được bố trí theo quy trình một chiều với các khu sơ chế, chế biến thực phẩm sống, chế biến thực phẩm chín và chia suất ăn riêng biệt nhằm bảo đảm yêu cầu về vệ sinh an toàn thực phẩm. Cùng với đó, công tác giám sát được triển khai thường xuyên với sự tham gia của nhiều lực lượng.
"Xã thành lập các đoàn kiểm tra định kỳ. Nhà trường cũng có sự giám sát của ban giám hiệu và phụ huynh từ khâu tiếp nhận thực phẩm, sơ chế, chế biến đến chia suất ăn cho học sinh", ông Đức cho biết.
Theo ông, việc có nhiều chủ thể cùng tham gia giám sát không chỉ góp phần bảo đảm an toàn thực phẩm mà còn tăng tính công khai, minh bạch trong tổ chức bữa ăn bán trú, tạo sự yên tâm cho phụ huynh. Đáng chú ý, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, xã Minh Châu đang xây dựng kế hoạch ứng dụng công nghệ vào giám sát bếp ăn trường học.
"Hiện xã đã có 15 camera AI phục vụ công tác quản lý. Đối với khu bếp của Trường Tiểu học Minh Châu, chúng tôi dự kiến lắp khoảng 2 camera để giám sát toàn bộ quá trình chế biến và chia suất ăn", ông Đức thông tin.
Theo lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Minh Châu, việc lắp đặt camera AI không nhằm thay thế hoạt động kiểm tra trực tiếp mà sẽ là công cụ hỗ trợ, giúp quá trình giám sát được thực hiện thường xuyên, khách quan hơn và có thể truy xuất khi cần thiết.
Ông Đức cũng bày tỏ mong muốn, cùng với chính sách hỗ trợ tiền ăn bán trú, thành phố sẽ tiếp tục nghiên cứu cơ chế hỗ trợ đối với đội ngũ giáo viên và cán bộ đang công tác tại những địa bàn đặc thù như xã Minh Châu, nơi điều kiện đi lại còn nhiều khó khăn.
Phường Giảng Võ siết lựa chọn doanh nghiệp cung ứng suất ăn, ưu tiên năng lực thực tế
Không chỉ tăng cường giám sát tại bếp ăn, nhiều địa phương của Hà Nội cũng cho rằng việc nâng cao chất lượng bữa ăn cần bắt đầu từ khâu lựa chọn doanh nghiệp cung cấp suất ăn. Đây được xem là yếu tố quyết định để hạn chế rủi ro về an toàn thực phẩm ngay từ đầu vào.
Nếu tại xã Minh Châu, trọng tâm là tăng cường giám sát quá trình chế biến và tổ chức bữa ăn tại trường học, thì tại phường Giảng Võ, công tác bảo đảm chất lượng suất ăn được xác định phải bắt đầu ngay từ khâu lựa chọn đơn vị cung ứng từ năm học tới.
Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, ông Phạm Thanh Hà, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội phường Giảng Võ cho biết, chủ trương nâng mức hỗ trợ tiền ăn bán trú cho học sinh tiểu học công lập của thành phố là chính sách mang ý nghĩa thiết thực, nhất là trong bối cảnh Hà Nội đang ngày càng quan tâm đến việc nâng cao chất lượng chăm sóc, dinh dưỡng cho trẻ em.
Theo ông Hà, việc tăng mức hỗ trợ không chỉ giúp giảm áp lực tài chính đối với nhiều gia đình mà còn tạo điều kiện để các trường xây dựng khẩu phần ăn bảo đảm hơn về chất lượng và dinh dưỡng trong bối cảnh giá thực phẩm liên tục biến động.
"Nếu vẫn giữ mức hỗ trợ như trước đây thì việc tổ chức bữa ăn bán trú sẽ gặp nhiều khó khăn do giá thực phẩm tăng. Mức hỗ trợ mới sẽ giúp các trường bảo đảm tốt hơn chất lượng dinh dưỡng cho học sinh", ông Hà chia sẻ.
Lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội phường Giảng Võ cho biết, mặc dù trên địa bàn hiện không còn hộ nghèo, cận nghèo theo chuẩn của địa phương, song chính sách vẫn rất cần thiết khi nhìn trên phạm vi toàn thành phố.
"Rất nhiều địa bàn của Hà Nội còn khó khăn và cần được hỗ trợ. Việc tăng mức hỗ trợ sẽ góp phần bảo đảm tốt hơn chất lượng khẩu phần ăn và dinh dưỡng cho các em", ông nói.
Ông Hà cho biết, theo các hướng dẫn mới của Ban Chỉ đạo công tác an toàn thực phẩm Thành phố Hà Nội, chính quyền cấp phường có trách nhiệm thực hiện đầy đủ chức năng quản lý nhà nước, thường xuyên kiểm tra, giám sát việc tổ chức bữa ăn bán trú tại các trường học. Cùng với đó, tổ giám sát cộng đồng, ban giám hiệu nhà trường và phụ huynh học sinh tiếp tục phát huy vai trò trong việc theo dõi quá trình tiếp nhận thực phẩm, chế biến và tổ chức bữa ăn.
Theo ông Hà, người đứng đầu cơ sở giáo dục chịu trách nhiệm toàn diện đối với công tác tổ chức ăn bán trú. Tuy nhiên, việc giáo viên tham gia giám sát không đồng nghĩa phải dành nhiều thời gian cho công việc này.
"Ví dụ giáo viên chỉ tham gia kiểm tra thực phẩm đầu vào trong vài phút hoặc giám sát đột xuất ở một thời điểm nhất định. Những công việc này không làm gián đoạn hoạt động chuyên môn", ông Hà phân tích.
Ông cũng nhấn mạnh, tất cả những người tham gia giám sát, từ giáo viên, phụ huynh đến nhân viên y tế trường học đều cần được tập huấn đầy đủ kiến thức về an toàn thực phẩm để thực hiện đúng nhiệm vụ và trách nhiệm được giao.
Theo lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội phường Giảng Võ, trên địa bàn hiện có 17 trường công lập, gồm 6 trường mầm non, 6 trường trung học cơ sở và 5 trường tiểu học. Tỷ lệ học sinh ăn bán trú ở cấp tiểu học khá cao do phần lớn phụ huynh là công nhân, người lao động, không có điều kiện đón con về giữa buổi. Điều này cũng đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với việc bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm trong trường học.
Đáng chú ý, ông Hà cho biết thành phố vừa ban hành hướng dẫn mới về việc lựa chọn đơn vị cung cấp suất ăn cho năm học 2026-2027. Theo đó, các doanh nghiệp sẽ đăng ký năng lực trên cổng thông tin của thành phố. Sau khi hết thời hạn nộp hồ sơ, địa phương sẽ tiến hành thẩm định, đánh giá thực tế trước khi thực hiện các bước lựa chọn theo quy trình chung. Điểm mới của năm nay là việc đánh giá sẽ tập trung nhiều hơn vào năng lực cung ứng thực tế của doanh nghiệp thay vì chỉ xem xét hồ sơ năng lực.
"Năm ngoái có tình trạng một số đơn vị nhận quá nhiều trường, sau đó năng lực cung ứng không đáp ứng được nên phải lấy thực phẩm hoặc suất ăn từ nơi khác, dẫn đến phát sinh nhiều rủi ro trong quá trình bảo đảm an toàn thực phẩm. Năm nay, địa phương sẽ thẩm định, đánh giá để lựa chọn những đơn vị có năng lực thực sự", ông Hà nhấn mạnh.
Theo ông, việc siết chặt khâu lựa chọn nhà cung cấp ngay từ đầu sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro trong toàn bộ chuỗi cung ứng, đồng thời nâng cao chất lượng bữa ăn học đường một cách bền vững.
Tăng cường kiểm tra để chính sách hỗ trợ phát huy hiệu quả
Cùng chung quan điểm với các lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội nêu trên, bà Nguyễn Thị Như Ngọc, Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Thượng Phúc cho biết, mức hỗ trợ được nâng lên sẽ mang lại lợi ích thiết thực cho học sinh và phụ huynh, góp phần tạo thêm điều kiện để các trường cải thiện chất lượng bữa ăn.
"Mức hỗ trợ càng được tăng thì học sinh và phụ huynh càng phấn khởi. Đây là chính sách rất có ý nghĩa và nhận được sự đồng thuận, ủng hộ của người dân.
Hiện địa phương đang rà soát số lượng học sinh thuộc diện được hưởng chính sách theo quy định mới, đồng thời chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai khi năm học mới bắt đầu", bà Ngọc chia sẻ.
Liên quan đến công tác bảo đảm an toàn thực phẩm, bà Ngọc cho biết hằng tháng, hằng quý và khi cần thiết, địa phương đều tổ chức các đoàn kiểm tra định kỳ và đột xuất đối với các trường có tổ chức bữa ăn bán trú. Nội dung kiểm tra bao gồm toàn bộ quy trình từ lựa chọn đơn vị cung cấp, đấu thầu, tiếp nhận thực phẩm, giao nhận đến tổ chức chế biến và phục vụ bữa ăn cho học sinh.
Theo bà Ngọc, hiện các trường mầm non trên địa bàn đều tự tổ chức nấu ăn tại trường. Trong khi đó, phần lớn các trường tiểu học vẫn sử dụng suất ăn do đơn vị bên ngoài cung cấp vì điều kiện cơ sở vật chất chưa đáp ứng yêu cầu xây dựng bếp ăn tập trung. Đây cũng là lý do địa phương đặc biệt coi trọng công tác kiểm tra, giám sát các đơn vị cung ứng nhằm bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm.
Bà Ngọc cho rằng, trong bối cảnh các cơ sở giáo dục đang thực hiện sắp xếp, tinh gọn bộ máy theo chủ trương chung, yêu cầu đặt ra là công tác quản lý, kiểm tra không được buông lỏng mà cần được tăng cường hơn nữa để bảo đảm quyền lợi của học sinh.
"Công tác kiểm tra, giám sát chất lượng bữa ăn bán trú càng phải được thực hiện thường xuyên, chặt chẽ nhằm bảo đảm mỗi suất ăn đến với học sinh không chỉ đủ dinh dưỡng mà còn an toàn", bà Ngọc nhấn mạnh.
Có thể thấy, cùng với việc nâng mức hỗ trợ tiền ăn bán trú, các địa phương của Hà Nội đều xác định chất lượng bữa ăn chỉ được bảo đảm khi công tác quản lý được thực hiện đồng bộ từ khâu lựa chọn doanh nghiệp cung ứng, kiểm soát nguồn nguyên liệu, tổ chức chế biến đến giám sát quá trình phục vụ tại trường học. Việc nghiên cứu ứng dụng camera AI trong giám sát bếp ăn, siết chặt tiêu chí lựa chọn nhà cung cấp và tăng cường kiểm tra định kỳ được kỳ vọng sẽ góp phần đưa chính sách hỗ trợ của thành phố đi vào thực chất, bảo đảm mỗi suất ăn bán trú không chỉ đủ dinh dưỡng mà còn an toàn, minh bạch, đáp ứng kỳ vọng của phụ huynh và xã hội.
