Dịch Covid-19 vẫn đang diễn biến phức tạp khiến cho học sinh cả nước chưa thể quay lại trường. Vào lúc này ngành giáo dục, các địa phương và từng trường đang phải triển khai các phương án ôn luyện kiến thức cho học sinh.
Nhiều địa phương đã bắt đầu triển khai bài giảng qua truyền hình – một biện pháp cần thiết bổ trợ kiến thức cơ bản cho học sinh.
Tuy nhiên, những bài giảng trên truyền hình chỉ phổ cập được kiến thức cơ bản mang tính đại trà là chủ yếu, là một giải pháp tình huống cho các địa phương, nhất là vùng sâu vùng xa, nhiều trường học và các gia đình chưa có điều kiện tiếp cận với máy tính, internet để học tập/giảng dạy trực tuyến.
Đối với khu vực thành phố, các gia đình có điều kiện kết nối mạng internet và trang bị máy tính cho con học tập thì hình thức học trực tuyến lại mang đến lợi thế tốt hơn so với bài giảng trên truyền hình, vì có sự tương tác (đặt câu hỏi của học sinh để giáo viên giải đáp ngay tại tiết học, trong khi trên truyền hình chỉ là giảng một chiều).
![]() |
Sự khác biệt lớn nhất là học trực tuyến có sự tương tác giữa giáo viên với học sinh, trong khi bài giảng trên truyền hình chỉ có một chiều. (Ảnh minh hoạ: Ulis.vnu.edu.vn) |
Học trực tuyến cũng được các chuyên gia đánh giá là xu hướng phát triển hiện đại trong thời kỳ Cách mạng công nghiệp 4.0 và chắc chắn sẽ là tiền đề quan trọng cho trường phát triển bền vững trong tương lai.
Đối với học sinh và các gia đình, lợi ích hữu hình được cảm nhận ngay đó là có thể tham gia vào quá trình học tập mọi lúc mọi nơi, chỉ với một máy tính hay thiết bị di động có kết nối với Internet để hoàn thành các môn học.
Bên cạnh đó, phụ huynh cũng có thể cùng đồng hành với con trong các tiết học trực tuyến để cùng giúp con học tập.
Trẻ quen với học trực tuyến sẽ có sự chủ động tốt hơn, tự tin hơn ở các bậc học cao, nhất là khi vào đại học – xu hướng ở các nền giáo dục hiện đại đang dịch chuyển chủ yếu sang dạy trực tuyến.
![]() Học trực tuyến, thầy trò nói chuyện thế nào, phát biểu làm sao? |
Tiến sĩ Phạm Long – Giảng viên Đại học Louisiana (Mỹ) chia sẻ với phóng viên Báo điện tử Giáo dục Việt Nam, ở Mỹ học trực tuyến rất phổ biến ở đại học, còn ở bậc học phổ thông chưa phổ biến do các ràng buộc về luật pháp.
Tuy nhiên, với tình hình dịch bệnh xảy ra trên diện rộng và kéo dài như hiện nay thì dạy/học trực tuyến là một phương pháp rất hữu ích mà các nhà lập pháp cần phải tính đến, cho phép các trường chủ động triển khai nhằm giúp học sinh theo kịp chương trình và không bị ảnh hưởng tới những kế hoạch trong tương lai.
“Tôi tin rằng sau khi xảy ra đại dịch Covid-19 rất nhiều quốc gia sẽ chú trọng hơn tới vấn đề học trực tuyến.
Học trực tuyến nếu được triển khai tốt hoàn toàn có thể tiết kiệm một khoản chi phí lớn cho cả nhà trường và phụ huynh, thời gian hoàn thành chương trình cũng nhanh hơn rất nhiều, giáo viên có thêm nhiều thời gian tương tác sâu hơn với từng học sinh”, Tiến sĩ Long cho biết.
![]() |
Học sinh Trường tiểu học Niu Tơn trong một giờ học trực tuyến. ảnh: ngs.edu.vn |
Hiện nay, ngoài các bài giảng trên truyền hình, một số trường tư thục đã bắt đầu triển khai học trực tuyến.
Vậy học trực tuyến khác học trên truyền hình thế nào?
Tiến sĩ Phạm Long cho biết: “Sự khác biệt lớn nhất là học trực tuyến có Hệ thống E- Learning, còn các bài giảng qua truyền hình thì không có.
Trực tuyến chỉ có thể triển khai với các trường có hệ thống công nghệ phần mềm hiện đại và mỗi học sinh cần có máy tính hay thiết bị di động kết nối internet.
Thay vì đến trường, giáo viên hoàn toàn có thể ấn định thời gian học và kết nối với tất cả các học sinh cùng lúc.
Như vậy thứ nhất là giáo viên vẫn quản lý được học sinh và báo cáo lại cho từng phụ huynh về việc tham gia lớp học trực tuyến của các con, bất cứ học sinh nào vắng đều được kiểm soát ngay.
Học sinh bắt buộc phải tham gia nghiêm túc các bài học vì sẽ phải trả lời câu hỏi của giáo viên ngay tại buổi học này.
Điều này khác biệt với xem bài giảng trên truyền hình, phụ huynh rất khó kiểm soát được mức độ tiếp nhận của con em mình ngay cả khi các cháu ngồi trước màn hình ti vi.
Một điểm khác biệt nữa là dù dựa trên chương trình chung, nhưng định hướng của từng trường khác nhau, phương pháp và cách thức áp dụng cho từng lớp cũng khác nhau.
Do đó bài giảng trên truyền hình mang tính phổ quát, trong khi có nhiều lớp học sinh ở mức khá giỏi lại cần được học nâng cao hơn, mà điều này chỉ có thể giải quyết ở lớp học trực tuyến, được tổ chức riêng biệt từng lớp.
Vấn đề thứ ba là chuẩn kiến thức được nhà trường áp dụng giáo dục cho học sinh rất khác biệt, một bài giảng không thể áp dụng cho tất cả học sinh và các lớp.
Nói một cách dễ hiểu là học trực tuyến qua internet là thay cho học tại lớp như truyền thống, giáo viên vẫn giảng bài bình thường và học sinh vẫn có thể đặt câu hỏi để được giải đáp ngay.
Còn xem bài giảng trên truyền hình thì học sinh không thể đặt câu hỏi, do đó chắc chắn là kết quả bị hạn chế hơn so với học trực tuyến".
Chị Thanh Thanh (phụ huynh một tư thục tại Hà Nội) chia sẻ: "Nhà trường hiện nay đã bắt đầu tổ chức học trực tuyến qua internet, đến giờ học là con mở máy lên kết nối với cô giáo và các bạn. Bài giảng được cô chuẩn bị đầy đủ, sau khi giảng xong thì học sinh được đặt câu hỏi để cô giáo giải đáp. Thậm chí các con có thể tranh luận với nhau để tự nâng cao khả năng thu nạp kiến thức của mình. Tôi có hỏi cháu là học qua internet thế này thì có vướng gì không, cháu nói là vẫn bình thường như ở lớp và rất thích". |