Khác với các kỳ thi trước đây được tổ chức vào cuối tháng 6 hằng năm, kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 được tổ chức vào ngày 11, 12/6 vừa qua - sớm hơn 2 tuần so với những năm trước.
Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm nay sớm hơn trước đây sẽ có nhiều thuận lợi cho học sinh dự thi, việc xét tuyển của các trường đại học. Đặc biệt, thời điểm đầu tháng 6 thì thời tiết của các địa phương phía Bắc cũng thường thuận lợi hơn.
Tuy nhiên, việc tổ chức kỳ thi sớm hơn cũng có thể tạo áp lực cho các trường trong việc ôn tập cho học sinh. Bên cạnh đó, kỳ thi tuyển sinh 10 của các địa phương cũng phải đẩy lên cuối tháng 5, đầu tháng 6 nên các trường trung học cơ sở cũng có những áp lực nhất định trong việc hoàn thành chương trình và ôn tập cho học sinh thi tuyển sinh 10.
Những thuận lợi khi kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông được tổ chức sớm hơn mọi năm
Theo kế hoạch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 được tổ chức vào ngày 11, 12/6. Nếu so sánh với thời gian tổ chức kỳ thi ở các năm học trước, kỳ thi năm nay được tổ chức sớm hơn 2 tuần.
Việc tổ chức kỳ thi sớm hơn sẽ có nhiều thuận lợi cho thí sinh dự thi, các trường đại học có nhiều thời gian hơn trong công tác xét tuyển.
Đối với thí sinh dự thi, một khi thời gian thi được tổ chức sớm hơn dù có thêm một chút áp lực trong thời điểm cuối năm học và những ngày đầu của tháng 6 nhưng việc tổ chức thi sớm sẽ giúp cho thí sinh có thêm thời gian nghỉ ngơi.
Các em được nghỉ ngơi nhiều hơn 2 tuần so với các năm học trước. Đồng thời, giảm thời gian chờ đợi kết quả thi tốt nghiệp, xét tuyển đại học. Học sinh hoàn thành kỳ thi sớm, sớm biết kết quả để định hướng học tập, nghề nghiệp. Có thêm thời gian chuẩn bị hồ sơ xét tuyển, du học hoặc học nghề.
Thông thường, cuối tháng 6 hằng năm là thời điểm nắng nóng cao điểm hoặc mưa bão ở nhiều địa phương ở các tỉnh phía Bắc và miền Trung. Nếu kỳ thi diễn ra như mọi năm, có thể các yếu tố thời tiết ảnh hưởng đến việc đi lại và làm bài thi của thí sinh.
Bên cạnh đó, việc tổ chức thi sớm sẽ dẫn đến nhiều thuận lợi cho việc chấm thi, thực hiện việc phúc khảo, xét tốt nghiệp cho học sinh.
Học sinh lớp 12 thi sớm, các em có thể tham gia các khóa học kỹ năng, ngoại ngữ, công việc làm thêm hoặc chuẩn bị cho môi trường đại học sớm hơn.
Các trường đại học có nhiều thời gian hơn để chủ động hơn trong công tác tuyển sinh và việc nhập học của các tân sinh viên.
Nhìn chung, việc Bộ tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 sớm hơn mọi năm có nhiều thuận lợi hơn cho thí sinh, địa phương trong công tác chấm thi, chấm phúc khảo và công tác xét tuyển của các trường đại học.
Việc tổ chức thi tốt nghiệp trung học phổ thông sớm ảnh hưởng đến kỳ thi tuyển sinh 10 ra sao?
Hiện nay, kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông do Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì, phối hợp với các địa phương tổ chức trong cùng một thời điểm. Nhưng, kỳ thi tuyển sinh 10 do các địa phương tự tổ chức nên thời điểm diễn ra kỳ thi này giữa các địa phương khác nhau.
Tuy nhiên, giữa 2 kỳ thi: thi tốt nghiệp trung học phổ thông; thi tuyển sinh 10 về cơ bản nhân sự ở các địa phương đều sử dụng nhân sự, cơ sở vật chất như nhau.
Đó là, lãnh đạo địa phương, sở giáo dục, quản lý nhà trường, giáo viên (coi thi, chấm thi), nhân viên an ninh, phục vụ cơ bản giống nhau. Dù kỳ thi nào cũng được tổ chức tại các trường trung học phổ thông.
Tổ chức coi thi xong sẽ đến chấm thi, phúc khảo và thông báo điểm số. Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông chỉ có môn Ngữ văn là thi tự luận, chấm thủ công, các môn còn lại là trắc nghiệm hoàn toàn.
Kỳ thi tuyển sinh 10, môn Ngữ văn thi tự luận, chấm thủ công, các môn còn lại kết hợp giữa tự luận với trắc nghiệm.
Vì vậy, kỳ thi nào cũng phải tổ chức coi thi, chấm thi và người chấm thi chủ yếu là giáo viên cấp trung học phổ thông nên việc kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông diễn ra vào ngày 11, 12/ 6 thì bắt buộc kỳ thi tuyển sinh 10 phải tổ chức sớm hơn. Nếu tổ chức sau, phải sang tháng 7 mới có thể tổ chức được.
Và thực tế, chúng ta thấy đa phần kỳ thi tuyển sinh 10 đã được tổ chức trước thời điểm diễn ra kỳ thi kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông. Có tỉnh thi vào những ngày cuối của tháng 5/ 2026.
Trong khi đó, theo khung thời gian năm học thì cuối tháng 5 mới kết thúc năm học. Điều này cũng đồng nghĩa các tỉnh thi tuyển sinh 10 năm nay tổ chức ở cuối tháng 5, đầu tháng 6 phải thực hiện dạy tăng tiết cho học sinh lớp 9 mới kịp tiến độ hoàn thành chương trình, xét hoàn thành chương trình và thực hiện các công tác đăng ký thi tuyển sinh 10.
Việc đẩy lên sớm, cũng đồng nghĩa, giáo viên, học sinh trung học cơ sở áp lực hơn về thời gian trong việc học tập chính khóa và những em đi học thêm lại càng áp lực.
Ngoài ra, một số tỉnh thi ở đầu tháng 6 nhưng có số lượng lớn nên đành phải đóng gói bài thi tuyển sinh 10 lại. Ưu tiên công tác coi thi, chấm thi tốt nghiệp trung học phổ thông trước. Sau khi hoàn tất công tác chấm thi tốt nghiệp trung học phổ thông mới tiến hành chấm thi tuyển sinh 10 ở đầu tháng 7.
Điều này cũng đồng nghĩa, học sinh lớp 9 dự thi tuyển sinh 10 ở đầu tháng 6 nhưng phải giữa, hoặc cuối tháng 7 mới biết kết quả thi của mình. Nhưng, dù sao việc chờ đợi kết quả thi tuyển sinh 10 đối với học sinh ở một số tỉnh vẫn nhẹ nhàng hơn nếu đầu tháng 7 kỳ thi này mới diễn ra.
Việc tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2026 được tổ chức vào ngày 11, 12/6 vừa qua– sớm hơn 2 tuần so với những năm trước dù có những bất cập nhất định nhưng nhìn tổng thể cái lợi vẫn thuộc về thí sinh dự thi- kể cả học sinh lớp 12 và học sinh lớp 9 dự thi tuyển sinh 10.
Các em dự thi sớm hơn sẽ có nhiều thời gian nghỉ ngơi trong dịp hè, bớt đi được áp lực học tập kéo dài, bớt đi được áp lực tài chính mà cha mẹ phải đầu tư cho học thêm thêm mấy tuần nữa. Bên cạnh đó, các trường đại học có thêm thời gian để thực hiện công tác xét tuyển, thi năng khiếu (đối với một số ngành học đặc thù).
(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.
