Theo Công văn số 7552/BGDĐT-GDĐH về việc rà soát, chấn chỉnh hoạt động đào tạo văn bằng 2, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, thời gian qua, phản ánh của các cơ quan báo chí và dư luận xã hội cho thấy công tác tổ chức đào tạo trình độ đại học đối với người đã có bằng đại học (đào tạo văn bằng 2), đặc biệt là đào tạo ngành Ngôn ngữ Anh tại một số cơ sở giáo dục đại học, còn tồn tại một số bất cập, làm ảnh hưởng đến uy tín và chất lượng của hệ thống giáo dục đại học.
Để chấn chỉnh tình trạng trên, thiết lập kỷ cương, liêm chính học thuật và triển khai thực hiện nghiêm túc Thông tư số 56/2026/TT-BGDĐT ngày 07/7/2026 ban hành Quy chế đào tạo đại học của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo và các quy định có liên quan, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu giám đốc các đại học, học viện, hiệu trưởng các trường đại học, trường sĩ quan đào tạo trình độ đại học (sau đây gọi chung là cơ sở đào tạo) khẩn trương triển khai các nội dung nhằm chấn chỉnh hoạt động đào tạo văn bằng 2.
Rà soát chương trình, bảo đảm khối lượng học tập tối thiểu 120 tín chỉ
Theo công văn, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các cơ sở đào tạo rà soát, cấu trúc lại chương trình, bảo đảm khối lượng học tập tối thiểu đối với chương trình đào tạo trình độ đại học là 120 tín chỉ.
Các trường phải rà soát, bảo đảm áp dụng đầy đủ chuẩn đầu ra đối với đào tạo văn bằng 2, đặc biệt lưu ý đối với ngành Ngôn ngữ Anh. Việc đánh giá và công nhận tốt nghiệp phải bảo đảm người học đạt được năng lực ngoại ngữ thực chất, đáp ứng yêu cầu của chuẩn đầu ra.
Đối với người đã có bằng tốt nghiệp trình độ khác hoặc ngành đào tạo khác, khối lượng học tập được xác định trên cơ sở công nhận hoặc chuyển đổi tín chỉ, miễn trừ học phần theo quy định của chương trình đào tạo và quy chế của cơ sở đào tạo.
Việc công nhận và chuyển đổi tín chỉ phải được thực hiện trên cơ sở đánh giá học thuật, bảo đảm công bằng, minh bạch, chất lượng; dựa trên đối sánh chuẩn đầu ra, khối lượng học tập, nội dung học tập và tuyệt đối không làm giảm yêu cầu chất lượng hoặc thay đổi chuẩn đầu ra của chương trình đào tạo.
Bên cạnh đó, Bộ yêu cầu các cơ sở đào tạo quản lý chặt chẽ việc đăng ký khối lượng học tập của sinh viên trong mỗi học kỳ, bảo đảm khối lượng tối đa không vượt quá 3/2 khối lượng trung bình một học kỳ theo kế hoạch học tập chuẩn, trừ trường hợp sinh viên có học lực từ loại Khá trở lên, nhằm ngăn chặn tình trạng học dồn, học vượt trái quy định.
Kiểm soát đào tạo từ xa, xử lý nghiêm hành vi gian lận
Về phương thức tổ chức đào tạo và kiểm tra, đánh giá, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu đối với phương thức đào tạo từ xa, cơ sở đào tạo phải có hệ thống quản lý học tập (LMS), học liệu số, cơ chế xác thực danh tính sinh viên, cơ chế theo dõi tiến độ học tập, lưu trữ dữ liệu giảng dạy - học tập - đánh giá.
Hoạt động kiểm tra, đánh giá phải dựa trên chuẩn đầu ra và bảo đảm đánh giá được mức độ đạt chuẩn đầu ra của học phần cũng như chương trình đào tạo.
Đáng chú ý, việc đánh giá kết quả học theo phương thức từ xa chỉ được áp dụng khi bảo đảm trung thực, công bằng, khách quan như đánh giá trực tiếp; đồng thời đóng góp không quá 50% trọng số điểm học phần.
Đối với công tác kiểm tra, xử lý vi phạm và duy trì điều kiện bảo đảm chất lượng, Bộ yêu cầu các cơ sở đào tạo quy định chi tiết và áp dụng các hình thức xử lý kỷ luật nghiêm khắc đối với nhóm hành vi gian lận ở mức độ nghiêm trọng, có tổ chức hoặc sử dụng công nghệ.
Các hành vi được nêu cụ thể gồm: nhờ người khác thi hộ, đi thi hộ, sử dụng trái phép trí tuệ nhân tạo (AI), phương tiện công nghệ để gian lận hoặc can thiệp trái phép vào hệ thống LMS, hệ thống điểm.
Các cơ sở đào tạo phải thường xuyên rà soát, đánh giá việc đáp ứng các yêu cầu bảo đảm chất lượng theo quy định; thực hiện trách nhiệm giải trình và chịu trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng đào tạo.
Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các cơ sở đào tạo thực hiện đúng và đầy đủ các nội dung của Công văn, kịp thời phát hiện, xử lý sai phạm (nếu có).
Trước đó, Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam đã thực hiện chuỗi bài viết phản ánh những bất cập trong công tác tuyển sinh và đào tạo văn bằng 2 ngành Ngôn ngữ Anh tại nhiều cơ sở giáo dục đại học. Theo đó, các bài viết chỉ ra sự chênh lệch lớn về số tín chỉ giữa các trường; xu hướng ưu tiên đào tạo từ xa với chỉ tiêu tăng vọt; những khoảng trống trong liên kết đào tạo với các trung tâm giáo dục thường xuyên; cùng những rủi ro pháp lý và vấn nạn gian lận bằng cấp.
