Từ một đơn vị khởi nghiệp chưa có thị trường ổn định, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại và Dịch vụ 5T (xã Gia Lâm, Hà Nội) đã từng bước đưa sản phẩm ra thị trường, hình thành nguồn doanh thu và duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Sau thời gian được hỗ trợ về mặt bằng, cơ sở vật chất và đào tạo tại Vườn ươm Doanh nghiệp chế biến và đóng gói thực phẩm Hà Nội (HBI) trực thuộc Trung tâm Xúc tiến đầu tư và Hỗ trợ doanh nghiệp Hà Nội (Sở Tài chính Hà Nội), doanh nghiệp dự kiến tốt nghiệp vào tháng 4/2027.

Từ nghiên cứu sản phẩm đến doanh thu đầu tiên

Trao đổi với phóng viên Tạp chí điện tử Giáo dục Việt Nam, bà Lê Thị Ngọc Ngân, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại và Dịch vụ 5T cho biết, đơn vị của bà tham gia Vườn ươm vào khoảng năm 2021, ngay từ giai đoạn khởi nghiệp. Thời điểm đó, doanh nghiệp chưa có thị trường ổn định, chủ yếu đang tập trung nghiên cứu, hoàn thiện sản phẩm. Việc tham gia ươm tạo tại Vườn ươm giúp doanh nghiệp có điều kiện vừa nghiên cứu, vừa từng bước đưa sản phẩm ra thị trường.

Đến nay, doanh nghiệp đã bước sang năm thứ 5 hoạt động tại Vườn ươm. Thời gian ươm tạo thông thường là 3 năm, nhưng do bắt đầu tham gia đúng thời điểm dịch Covid-19, hoạt động sản xuất, kinh doanh bị gián đoạn và gặp nhiều khó khăn nên doanh nghiệp được gia hạn thêm thời gian hỗ trợ để có điều kiện tiếp tục duy trì hoạt động cũng như hoàn thiện sản phẩm.

"Sau gần 5 năm, thay đổi rõ nét nhất của chúng tôi là từ một doanh nghiệp chưa có doanh thu đã bước đầu hình thành hoạt động kinh doanh và xây dựng được tệp khách hàng tương đối ổn định. Năm đầu tiên, doanh nghiệp chưa phát sinh doanh thu. Đến năm thứ hai và thứ ba, hoạt động kinh doanh bắt đầu đi vào ổn định, với mức tăng trưởng khoảng 7-8%/năm. .

Mặc dù con số này chưa thể hiện tốc độ phát triển mạnh nhưng với một doanh nghiệp nhỏ, trong bối cảnh chịu tác động của Covid-19 và hoạt động chủ yếu ở thị trường ngách, việc hình thành được doanh thu, duy trì khách hàng và tăng trưởng đều qua các năm là một kết quả đáng ghi nhận.

Cùng với tăng trưởng doanh thu, doanh nghiệp cũng đã hoàn thiện cách thức tổ chức sản xuất và vận hành. Nếu ở giai đoạn đầu doanh nghiệp chủ yếu tập trung nghiên cứu sản phẩm thì đến nay đã hình thành quy trình vận hành tương đối rõ ràng từ tiếp nhận yêu cầu của khách hàng, lên kế hoạch, tổ chức sản xuất, gia công, đóng gói đến bàn giao sản phẩm. Đây là những thay đổi về năng lực vận hành doanh nghiệp đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong quá trình ươm tạo", bà Ngân bày tỏ.

Theo bà Ngân, giá trị lớn đối với các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ khi tham gia Vườn ươm là được sử dụng hệ thống cơ sở vật chất đã được đầu tư sẵn như nhà xưởng, hệ thống xử lý nước thải và một số hạ tầng dùng chung. Doanh nghiệp chỉ cần đầu tư thêm hạng mục ngăn chia, bố trí không gian cũng như hoàn thiện mặt bằng phù hợp với yêu cầu sản xuất.

Ngoài ra, doanh nghiệp được tham gia các khóa đào tạo liên quan đến quản lý nhân lực, kế toán, thuế, quản trị doanh nghiệp và khóa đào tạo chuyên sâu theo từng lĩnh vực sản xuất. Thông qua đó, doanh nghiệp không chỉ được bổ sung kiến thức mà áp dụng vào hoạt động thực tế, tìm ra cách thức quản lý và vận hành phù hợp với quy mô đơn vị.

Những hỗ trợ trên giúp doanh nghiệp giảm bớt chi phí đầu tư ban đầu, đồng thời có thêm điều kiện để củng cố năng lực quản lý và tổ chức hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đây là nền tảng quan trọng để hoàn thiện mô hình hoạt động và thích ứng với yêu cầu của thị trường.

Sẵn sàng tốt nghiệp sau 5 năm ươm tạo

Theo bà Ngân, khi rời Vườn ươm, bài toán lớn nhất doanh nghiệp phải tính đến là chi phí để duy trì một cơ sở sản xuất độc lập. Từ tiền thuê mặt bằng, nhà xưởng đến các khoản chi cho hạ tầng và dịch vụ vận hành. Tuy nhiên, với sự hỗ trợ, tư vấn và trải nghiệm thực tế sau gần 5 năm ươm tạo, doanh nghiệp cho biết đã có sự chuẩn bị cho giai đoạn hoạt động độc lập sau khi rời Vườn ươm.

Trước hết, doanh nghiệp đã ổn định hoạt động sản xuất, gia công, đóng gói sản phẩm cho đối tác và duy trì được tệp khách hàng nhất định. Đây là cơ sở để doanh nghiệp tiếp tục hoạt động ổn định sau khi rời Vườn ươm.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng tích lũy được kinh nghiệm trong tổ chức sản xuất, quản lý nhân sự, kế toán, thuế và vận hành doanh nghiệp. Với quy mô nhỏ, đây là những kinh nghiệm cần thiết để có thể tự tổ chức, duy trì hoạt động mà không phụ thuộc vào môi trường hỗ trợ của Vườn ươm.

Không chỉ vậy, quá trình ươm tạo giúp doanh nghiệp có thời gian làm quen với các yêu cầu về cơ sở vật chất, tổ chức không gian sản xuất và các điều kiện phục vụ hoạt động chế biến, đóng gói thực phẩm. Từ đó, doanh nghiệp có cơ sở để chuẩn bị những yêu cầu cần thiết khi chuyển sang hoạt động độc lập.

Bên cạnh những lợi ích thiết thực Vườn ươm mang lại, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại và dịch vụ 5T bày tỏ kỳ vọng, HBI tiếp tục duy trì chính sách hỗ trợ về cơ sở vật chất và đào tạo, đồng thời nghiên cứu thêm các giải pháp hỗ trợ phù hợp với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Thứ nhất là xem xét kéo dài thời gian ươm tạo. Thời gian 3 năm tương đối ngắn với doanh nghiệp chế biến, đóng gói thực phẩm, nhất là những đơn vị phải đầu tư thêm thiết bị và nghiên cứu sản phẩm ở giai đoạn đầu. Thực tế cho thấy, trước khi đưa sản phẩm ra thị trường, doanh nghiệp có thể mất một năm hoặc lâu hơn để nghiên cứu, hoàn thiện, thực hiện các thủ tục công bố, thăm dò nhu cầu khách hàng và tìm kiếm thị trường. Nếu thời gian ươm tạo quá ngắn, doanh nghiệp có thể phải di chuyển ra ngoài ngay khi vừa ổn định hoạt động, đồng thời phát sinh thêm chi phí tháo dỡ, vận chuyển và lắp đặt lại thiết bị, nhà xưởng.

Thứ hai là bố trí một cán bộ kỹ thuật hoặc nhân sự sửa chữa dùng chung cho nhiều xưởng. Với doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, mới khởi nghiệp, chỉ có khoảng 2-4 nhân sự, việc đăng ký riêng một nhân viên kỹ thuật chuyên xử lý máy móc của Vườn ươm là chưa hợp lý.

Thứ ba là cần tính đến sự khác biệt về quy mô doanh nghiệp trong bố trí diện tích nhà xưởng. Diện tích hiện tại có thể phù hợp với doanh nghiệp nhỏ, nhưng khi doanh nghiệp phát triển, nhu cầu mở rộng không gian sản xuất và phân chia các khu vực chức năng cũng tăng lên. Vì vậy, bà Ngân đề xuất cần có phương án bố trí diện tích linh hoạt hơn với quy mô và quá trình phát triển của doanh nghiệp.