Sáng ngày 21/9/2026, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức Họp báo thông tin về kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế lần thứ XIX năm 2026 (IOAA 2026).
Thông tin tại họp báo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Hiền - Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cho biết, IOAA 2026 được Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội chỉ đạo, phối hợp cùng Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Hội đồng IOAA quốc tế và các đơn vị liên quan; Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội là cơ quan chủ trì phối hợp cùng các sở, ban, ngành. Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn và điều hành của Kỳ thi.
IOAA 2026 là sự kiện giáo dục - khoa học quốc tế dành cho học sinh trung học phổ thông, góp phần phát hiện, bồi dưỡng tài năng trẻ trong lĩnh vực thiên văn học và vật lý thiên văn; đồng thời mở rộng giao lưu học thuật, trao đổi khoa học và hợp tác quốc tế.
Việc đăng cai Kỳ thi phù hợp với định hướng phát triển giáo dục, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế. Đây cũng là dịp giới thiệu hình ảnh Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, an toàn, thân thiện, giàu bản sắc và mến khách tới bạn bè quốc tế.
Thực hiện chủ trương của Thành ủy, Ủy ban nhân dân Thành phố và ý kiến thống nhất của các Bộ liên quan, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội đã phối hợp với Đại học Phenikaa và các cơ quan, đơn vị xây dựng phương án tổ chức Kỳ thi. Dù là lần đầu tiên đăng cai một kỳ thi Olympic khoa học quốc tế có quy mô lớn như IOAA, Thành phố Hà Nội cùng các đơn vị phối hợp đã thể hiện sự chủ động, bài bản và chuyên nghiệp ngay từ giai đoạn chuẩn bị ban đầu.
Trong đợt khảo sát thực tế diễn ra từ ngày 29/6 đến ngày 04/7/2026, Đoàn khảo sát của Ủy ban IOAA quốc tế đã trực tiếp kiểm tra toàn bộ cơ sở hạ tầng phục vụ kỳ thi. Đoàn đã khảo sát cơ sở vật chất phục vụ các phần thi và hoạt động liên quan, gồm hệ thống phòng thi, kính thiên văn, hạ tầng công nghệ, nhà chiếu hình vũ trụ, khu lưu trú, khu vực ăn uống và các địa điểm dự phòng. Kết thúc đợt kiểm tra, Ban Lãnh đạo IOAA quốc tế đã ghi nhận sự chuẩn bị nghiêm túc, đánh giá cao điều kiện cơ sở vật chất, đặc biệt là Nhà chiếu hình vũ trụ với hệ thống trang thiết bị hiện đại, có tính năng vượt trội, cùng tinh thần trách nhiệm của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội và Đại học Phenikaa.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội thông tin thêm, IOAA 2026 đón tiếp 490 đại biểu quốc tế. Trong đó, 05 thành viên Hội đồng IOAA quốc tế và 485 người tham dự (gồm 320 thí sinh, 124 lãnh đội, 37 quan sát viên và 04 khách mời). Ban Tổ chức đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Ngoại giao và Bộ Công an, hỗ trợ các đoàn thực hiện thủ tục thị thực, nhập cảnh thuận lợi, đúng quy định. Đồng thời, các phương án bảo vệ an ninh, trật tự, phòng cháy chữa cháy, an toàn thông tin, y tế, an toàn thực phẩm và ứng phó tình huống đột xuất cũng được triển khai đồng bộ.
Về điều kiện lưu trú và hậu cần, công tác lưu trú giữa thí sinh và cán bộ các đoàn được bố trí tách biệt, phù hợp với yêu cầu bảo đảm tính nghiêm túc của Kỳ thi.
Về giao thông và nguồn lực phục vụ, phương tiện chuyên dụng xe từ 16 đến 45 chỗ đã được điều động để đưa đón đại biểu tại sân bay Nội Bài và phục vụ di chuyển nội đô theo lịch trình riêng. Ban Tổ chức cũng đưa vào vận hành chính thức Website (https://www.ioaa2026.vn/en), Email và thiết lập nhóm tin dành cho các Trưởng đoàn để cập nhật thông tin, hướng dẫn đăng ký, lịch trình, thị thực và các yêu cầu tổ chức. Lực lượng phục vụ kỳ thi bao gồm gần 300 nhân sự, trong đó có 140 sinh viên tình nguyện trực tiếp đồng hành cùng từng đoàn, 70 giáo viên tiếng Anh, 22 kỹ thuật viên khảo thí, cùng đội ngũ công nghệ thông tin, lễ tân, phục vụ.
Kỳ thi Olympic Thiên văn và Vật lý thiên văn quốc tế được tổ chức lần đầu vào năm 2007 tại Chiang Mai, Thái Lan. Kỳ thi IOAA 2026 tại Hà Nội đánh dấu bước phát triển về quy mô khi quy tụ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm 67 đội (65 đội quốc tế và 02 đội Việt Nam), với 320 thí sinh chính thức tranh tài (tăng gần 100 thí sinh).
So với các năm trước, điểm khác biệt của IOAA 2026 không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở việc sử dụng các thiết bị và hạ tầng chuyên môn như kính thiên văn Sky-Watcher BK P15075 EQ3 và Nhà chiếu hình vũ trụ có mái vòm đường kính 16m, hệ thống máy chiếu Sony GTZ380, phần mềm SkyExplorer; phần mềm chấm thi Olympify.
Sau Lễ Khai mạc, thí sinh phải bàn giao điện thoại, máy tính xách tay, máy tính bảng, đồng hồ thông minh và các thiết bị liên lạc không dây khác cho trưởng đoàn; việc quản lý, sử dụng thiết bị trong thời gian thi thực hiện theo quy định của IOAA và hướng dẫn của Ban Tổ chức.
Chương trình chuyên môn của Kỳ thi gồm các nội dung chính như: Thi Lý thuyết - thí sinh giải các bài toán chuyên sâu về thiên văn học và vật lý thiên văn; Thi Phân tích dữ liệu - thí sinh phân tích, xử lý và diễn giải dữ liệu thiên văn; Thi Quan sát - gồm phần thi sử dụng kính thiên văn và phần thi tại Nhà chiếu hình vũ trụ; lịch thi có phương án điều chỉnh khi cần thiết do điều kiện thời tiết, an toàn hoặc yêu cầu chuyên môn; Thi Đồng đội - các thí sinh phối hợp giải quyết nhiệm vụ chuyên môn theo quy định của IOAA.
Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Kết quả, huy chương, giải thưởng và giấy chứng nhận được Hội đồng quốc tế và Ban Giám khảo xem xét, phê duyệt theo Điều lệ IOAA. Năm nay có 320 thí sinh dự thi, cơ cấu giải thưởng dự kiến sẽ có 60% thí sinh đạt giải (gồm Huy chương Vàng, Huy chương Bạc, Huy chương Đồng, Bằng khen và các giải thưởng đặc biệt).
Việt Nam dự kiến tham dự IOAA 2026 với 10 học sinh được tuyển chọn theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Kể từ lần đầu tham gia IOAA năm 2016 tại Ấn Độ, đội tuyển Việt Nam với nòng cốt là học sinh Hà Nội đã liên tục gặt hái thành tích cao qua các kỳ thi tại Thái Lan, Trung Quốc, Hungary, Colombia, Georgia, Ba Lan, Brazil...
Bên cạnh các phần thi, Ban Tổ chức bố trí chương trình giao lưu văn hóa và tham quan những di sản, danh thắng tiêu biểu của Hà Nội như Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Làng gốm Bát Tràng, giúp bạn bè quốc tế cảm nhận sâu sắc về truyền thống hiếu học và nét đẹp văn hóa ngàn năm văn hiến của Hà Nội.
Theo chương trình, Lễ Khai mạc Kỳ thi sẽ diễn ra vào lúc 15h00 ngày 26/09/2026 tại Đại học Phenikaa. Các phần thi và hoạt động giao lưu sẽ được tổ chức từ ngày 27/09 đến ngày 03/10/2026. Lễ Bế mạc và trao giải sẽ được tổ chức vào lúc 15h00 ngày 04/10/2026 tại Đại học Phenikaa. Chương trình có thể được điều chỉnh khi cần thiết do yêu cầu chuyên môn, thời tiết, an toàn hoặc công tác tổ chức.
Thành phố Hà Nội đã sẵn sàng mọi điều kiện tốt nhất về cơ sở vật chất, an ninh, an toàn và hậu cần để mang đến một kỳ IOAA 2026 nghiêm túc, an toàn, chuyên nghiệp và thân thiện.
