Nghị định số 360/2026/NĐ-CP nhằm cụ thể hóa Luật Giáo dục, thể chế hóa các chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó có Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Nghị định kế thừa các quy định còn phù hợp; sửa đổi, bổ sung những nội dung nhằm khắc phục tình trạng chồng chéo, nhiều khâu trung gian và vướng mắc trong đầu tư, thành lập, tổ chức hoạt động của cơ sở giáo dục. Qua đó tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân gắn với trách nhiệm quản lý nhà nước, kiểm tra, giám sát và bảo đảm chất lượng giáo dục.
Cắt giảm điều kiện đầu tư, đơn giản hóa thủ tục hành chính
Nghị định cắt giảm các điều kiện mang tính hình thức, định tính, khó đánh giá hoặc không còn phù hợp với thực tiễn; đơn giản hóa quy trình, hồ sơ và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính.
Thời gian tiếp nhận và gửi thông báo yêu cầu bổ sung, chỉnh sửa hồ sơ không đầy đủ, đúng quy định giảm từ 5 xuống 2 ngày làm việc. Đối với hồ sơ đầy đủ, đúng quy định, thời gian thực hiện thủ tục thành lập, cấp phép hoạt động giáo dục giảm xuống còn 12 ngày làm việc đối với trường mầm non; 10 ngày làm việc đối với trường tiểu học, trường trung học cơ sở và trường phổ thông có nhiều cấp học với cấp học cao nhất là trung học cơ sở; 15 ngày làm việc đối với trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học với cấp học cao nhất là trung học phổ thông.
Nghị định bỏ điều kiện phải có đề án thành lập, cho phép thành lập phù hợp với các quy hoạch có liên quan của địa phương; bỏ thành phần hồ sơ là đề án thành lập, sáp nhập, chia, tách, giải thể cơ sở giáo dục, tích hợp nội dung cần thiết vào văn bản đề nghị tương ứng. Quy định này giảm các tài liệu riêng biệt, đồng thời bảo đảm thông tin phục vụ xem xét, quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Điều kiện và thành phần hồ sơ về quy chế tổ chức, hoạt động của nhà trường, cơ sở giáo dục thường xuyên, trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập được cắt giảm. Cơ sở giáo dục vẫn phải đáp ứng các yêu cầu về điều kiện thành lập, địa điểm, cơ sở vật chất và hoạt động theo Nghị định và pháp luật có liên quan.
Đối với việc sáp nhập, chia, tách cơ sở giáo dục, các yêu cầu về bảo đảm quyền, lợi ích của nhà giáo, người học và nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục được tích hợp vào văn bản đề nghị, thay cho việc quy định thành các điều kiện riêng.
Nghị định đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác dữ liệu số trong giải quyết thủ tục. Tổ chức, cá nhân có thể gửi hồ sơ qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, VNeID, dịch vụ bưu chính hoặc trực tiếp tại Bộ phận Một cửa của cơ quan tiếp nhận có thẩm quyền, góp phần giảm hồ sơ giấy và tạo thuận lợi trong thực hiện.
Phân định rõ thẩm quyền, tăng cường phân cấp gắn với hậu kiểm
Nghị định sửa đổi, bổ sung thẩm quyền giải quyết thủ tục về thành lập, cấp phép hoạt động, đình chỉ, giải thể và các thủ tục liên quan theo hướng đẩy mạnh phân cấp, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Trách nhiệm được phân định rõ giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương, gắn với thời gian giải quyết và kết quả thực hiện; giúp rút ngắn quy trình xử lý hồ sơ, giảm số lượng cấp trung gian trong giải quyết công việc, nâng cao tính chủ động, trách nhiệm của cơ quan quản lý trực tiếp; tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong việc tiếp cận và thực hiện thủ tục hành chính.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo được phân cấp thẩm quyền quyết định thành lập hoặc cho phép thành lập, đình chỉ hoạt động, sáp nhập, chia, tách, giải thể trung tâm giáo dục nghề nghiệp; quyết định thành lập, đình chỉ hoạt động, sáp nhập, chia, tách, giải thể các trung tâm công lập gồm trung tâm giáo dục thường xuyên, trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên và trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập.
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cũng được phân cấp thẩm quyền cấp phép hoạt động giáo dục đối với trường năng khiếu nghệ thuật, thể dục, thể thao thuộc bộ, ngành.
Đối với lớp dành cho người khuyết tật, người đứng đầu cơ sở giáo dục quyết định thành lập lớp trong cơ sở giáo dục; Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã quyết định thành lập hoặc cho phép thành lập lớp ngoài cơ sở giáo dục.
Nghị định bổ sung quy định về thẩm quyền của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đối với trường mầm non, trường trung học phổ thông thuộc Bộ Quốc phòng; của Bộ trưởng Bộ Công an đối với trường trung học phổ thông thuộc Bộ Công an. Các thẩm quyền gồm quyết định thành lập, thu hồi quyết định thành lập, sáp nhập, chia, tách, giải thể, đổi tên và thay đổi địa điểm hoạt động giáo dục.
Cùng với phân cấp, Nghị định tăng cường kiểm tra, giám sát, hậu kiểm; hạn chế thẩm định lặp lại những nội dung đã được cơ quan có thẩm quyền xem xét hoặc không có thay đổi. Các quy định về đình chỉ tuyển sinh, đình chỉ hoạt động giáo dục, thu hồi quyết định thành lập và quyết định cấp phép hoạt động được hoàn thiện, bảo đảm trách nhiệm quản lý nhà nước.
Đối với việc hoạt động trở lại sau đình chỉ, Nghị định đơn giản hóa thủ tục, đồng thời yêu cầu cơ sở giáo dục báo cáo kết quả khắc phục nguyên nhân dẫn đến đình chỉ và gửi tài liệu chứng minh (nếu có) đến cấp có thẩm quyền, gắn việc giảm thủ tục với kiểm soát điều kiện hoạt động.
Hoàn thiện quy định về đầu tư và phát triển các loại hình cơ sở giáo dục
Nghị định quy định thống nhất điều kiện, thẩm quyền, trình tự, thủ tục thành lập, cho phép thành lập và hoạt động đối với các cơ sở giáo dục thuộc phạm vi điều chỉnh. Trong đó có trường mầm non, trường phổ thông do nhà đầu tư nước ngoài, cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài, tổ chức quốc tế liên chính phủ thành lập và trung tâm khác thực hiện nhiệm vụ giáo dục thường xuyên do nhà đầu tư nước ngoài thành lập.
Việc thống nhất các quy định đối với nhà đầu tư trong nước và nước ngoài phù hợp với chính sách đối xử bình đẳng giữa các nhà đầu tư theo Luật Đầu tư; góp phần bảo đảm minh bạch, thống nhất trong thực hiện pháp luật về đầu tư và giáo dục, đồng thời làm rõ trách nhiệm của cơ sở giáo dục và cơ quan quản lý nhà nước trong quá trình thành lập, tổ chức hoạt động.
Nghị định quy định về trường phổ thông nội trú, tạo cơ sở pháp lý để tổ chức loại hình trường này cho người học thuộc các nhóm đối tượng theo quy định.
Đồng thời, Nghị định bổ sung quy định về thành lập trường mầm non, trường phổ thông trực thuộc cơ sở giáo dục đại học, trường cao đẳng có nhóm ngành đào tạo giáo viên. Các cơ sở đào tạo được lập hồ sơ, đề nghị cấp có thẩm quyền cho phép thành lập trường trực thuộc theo quy định.
Nghị định cũng bổ sung quy định về trung tâm giáo dục nghề nghiệp; lớp dành cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn không có điều kiện đi học ở trường và lớp dành cho trẻ khuyết tật.
Các quy định được hoàn thiện, bổ sung tạo điều kiện huy động nguồn lực phát triển giáo dục, nâng cao tính chủ động của địa phương và cơ sở giáo dục; gắn việc đơn giản hóa điều kiện, thủ tục với trách nhiệm bảo đảm chất lượng và mở rộng cơ hội học tập.
